Rechtswinkel in Nicaragua

Centro Nicaragüense de Derechos Humanos (CENIDH)

CENIDH, het Centro Nicaragüense de Derechos Humanos (Nicaraguaans Centrum voor de Rechten van de Mens) werd in 1990 opgericht.
CENIDH heeft zich sindsdien, gedurende de opeenvolgende regeringsperiodes, goed kunnen profileren met haar werk, ook vanwege het feit dat van overheidswege er totaal geen voorzieningen bestaan op het gebied van rechtshulp.
Vanaf haar oprichting volgt CENIDH een integraal concept van mensenrechten, waarin zowel de klassieke burgerrechten een rol spelen als ook de

economische, sociale en culturele rechten van de mens van belang zijn. Het werk van CENIDH richt zich vooral op het doel, de in de Grondwet en in Internationale Overeenkomsten vastgelegde mensenrechten in Nicaragua gerespecteerd te krijgen. CENIDH speelt ook bij bemiddeling en oplossing van conflicten (arbeidsconflicten, eigendom van land, vrouwen- en kinderrechten, huiselijk geweld en seksueel misbruik, opstand van gewapende groeperingen, en ontvoeringen) een belangrijke rol en geniet in deze zin zowel nationaal als internationaal veel aanzien. Bovengenoemde summiere schets van de problemen geeft aan dat er veel werk valt te verrichten. Een betere toegang tot de rechtspraak betekent een duidelijke verandering ten goede voor de democratisering van de samenleving en de bevordering en handhaving van mensenrechten.
Ondanks alle onbetwiste verdiensten is CENIDH echter regelmatig doelwit van vijandigheden en bedreigingen. Zo kon het bestaan dat de directrice van de organisatie, dr. Vilma Nuñez, doelwit werd van een openbare haatcampagne in enkele media, waarbij men haar onverholen met de dood bedreigde. Kennelijk worden de activiteiten van CENIDH door bepaalde groepen van de samenleving als bedreigend ervaren.

Een van de speerpunten van het werk van CENIDH is om in het hele land commissies in het leven te roepen en te ondersteunen met het doel de lokale politiek te beïnvloeden. Het gaat hierbij enerzijds om het ondersteunen van mensen die in hun rechten zijn aangetast, en anderzijds om het aan de kaak stellen van corruptie, structurele misstanden en schendingen van mensenrechten, zoals bijvoorbeeld misbruik van macht door de politie en andere overheidsfunctionarissen.
Het werk van CENIDH wordt op vrijwillige basis in groepen van promotoren uitgevoerd. Deze promotoren worden door de organisatie en haar team van professionele krachten opgeleid en begeleid. Zij proberen de bevolking te stimuleren zich ook actief met het thema mensenrechten bezig te houden. Er werken nationaal circa 1000 promotoren samen in een netwerk van vijf regionale onderafdelingen. Ze werken aan dit thema in verschillende gemeenten. Zij melden schendingen van de mensenrechten aan juridisch specialisten en deze nemen de follow-up ter hand. Verder wordt er door CENIDH onderzoek gedaan naar de oorzaken en de frequentie van mensenrechtenschendingen. De resultaten van deze onderzoeken kunnen dienen voor preventie van schendingen in de toekomst. PR-werk maakt de publicatie van mensenrechtenschendingen en de noodzakelijke mobilisering van protest en solidariteitsacties mogelijk.
Op het hoofdkantoor van CENIDH in de hoofdstad Managua werken 22 mensen. Vanuit Managua en vanuit de regionale filialen in Matagalpa, Chontales en Estelí wordt het werk van de promotoren gecoördineerd.

EIRENE en CENIDH

EIRENE werkt al sinds 1990 met CENIDH samen. Door de jaren heen heeft zij de organisatie in haar activiteiten zowel personeel als financieel gesteund.

Momenteel wordt CENIDH in het kader van civiele vredesdiensten door een Nederlandse vredesvakkracht van EIRENE ondersteund.
Deze vredesvakkracht werkt met de professionele teams van CENIDH samen bij de scholing, bijscholing en begeleiding van de vrijwillige promotoren, in het bijzonder met betrekking tot hun pedagogische en methodische kwalificering. Doel is om hen onder andere door het maken van didactische materialen te ondersteunen en hun bemiddelingsvaardigheden te versterken. Verder gaat het er om, hun kennis van het thema mensenrechten door middel van cursussen en workshops te verdiepen en te actualiseren. Centraal hierbij staan het bevorderen van het respect voor de mensenrechten, en het preventief verhinderen van schendingen van deze rechten. De vredesvakkracht adviseert de organisatie ook over de identificatie van andere potentiële doelgroepen en bij het vervaardigen van opleidingsplannen. Tot de taken van de vredesvakkracht behoort eveneens het ondersteunen van het team bij de uitvoering van participatieve evaluaties van het opleidingsprogramma en het adviseren en versterken van de regionale teams in het algemeen.

Ondersteuning van de rechtswinkels van CENIDH door EIRENE

Van de kant van CENIDH is aan EIRENE-Nederland het verzoek gericht om een financiële bijdrage te leveren in hun project voor juridische hulpverlening, de rechtswinkels. Volgens de organisatie bestaat er een grote behoefte aan uitbreiding van de activiteiten der rechtswinkels, die aan economisch en sociaal zwakken de mogelijkheid bieden om op eenvoudige, laagdrempelige wijze toegang te verkrijgen tot het recht en de rechtspraak.
Concreet heeft CENIDH het voorstel gedaan om één van haar filialen financieel te ondersteunen. Het betreft het filiaal in de gemeente Estelí in het noord-westen van het land, niet ver van de Hondurese grens.
Dit filiaal bestrijkt met haar activiteiten drie departementen van Las Segovias (Estelí, Madriz en Nueva Guinea) met 17 commissies van promotoren. De meeste van deze commissies bevinden zich in ruraal gebied zoals Cusmapa, Las Sabanas, San Lucas, Palacaguina, Limay, Condega en San Nicolas. Het team professionele krachten van dit filiaal bestaat uit drie personen:
Alberto is advocaat en coordinator, Meyling is educadora en advocate en Glenda is de administratrice. Daarnaast lopen er twee rechtenstudenten stage en zijn er vier educadores die zich bezig houden met het organiseren van talleres (workshops) en charlas (voorlichtingsbijeenkomsten).
Met veel enthousiasme heeft EIRENE-Nederland gereageerd op dit verzoek van CENIDH en daarom voert zij op dit moment campagne om geld in te zamelen voor deze rechtswinkel in Estelí.

Uw steun is hard nodig

Waarschijnlijk hebt u al vaker over Nicaragua gehoord. Met name haar turbulente geschiedenis in de jaren ’80 tijdens de Sandinistische Revolutie en de contra-oorlog zal u niet zijn ontgaan. In die tijd zijn er in Nederland en andere landen heel wat solidariteitscomite’s en stedenbanden met Nicaraguaanse steden ontstaan.
Talloze burgerinitiatieven resulteerden in grote projecten en kleine projectjes. Meestal beperk(t)en deze projecten zich tot een bepaald aspect van het maatschappelijk leven, bijvoorbeeld

infrastructuur (een brug, een waterput), onderwijs (de bouw van een school of enkele klaslokalen), gezondheidszorg (medische apparatuur voor of stageplaats in een gezondheidspost of ziekenhuis) of de positie van vrouwen (steun aan een vrouwencentrum). Nog steeds bestaan er 22 vriendschapsbanden tussen steden en dorpen in Nederland en Nicaragua (voor meer informatie over deze stedenbanden zie link Landelijk Beraad Stedenbanden Nederland Nicaragua: www.lbsnn.nl).
Op grond van het bovenstaande moge het duidelijk zijn dat de bevolking van Nicaragua, met name de armste en meest kwetsbare sectoren van de samenleving, nog steeds onze steun hard nodig hebben in hun strijd voor een beter bestaan. Aan de andere kant is ook duidelijk dat er in Nederland bij een groot aantal mensen een zowel politieke als emotionele betrokkenheid gevoeld wordt bij het wel en wee van de bevolking in Nicaragua. De al jaren bestaande persoonlijke banden tussen Nicaragua en Nederland zouden nu een nieuwe impuls kunnen krijgen door het ondersteunen van de activiteiten van CENIDH, in het bijzonder van haar rechtswinkel in de gemeente Estelí. Sympathisanten met Nicaragua worden dan ook van harte uitgenodigd om in actie te komen voor dit project. U kunt natuurlijk ook als individuele sponsor een donatie storten op ons gironummer, en wel onder vermelding van “rechtswinkel Estelí”.

Hielke Wassenaar

Lees hier meer over: